Tahliller

Eozinofil Nedir? Yüksekliği veya Düşüklüğü Neden Olur?

Eozinofil savunma sisteminde görevli bir akyuvar çeşididir. Kan tahlillerinde eos kısaltması ile gösterilen bu hücreler kemik iliğinde üretilirler. Özellikle parazit hastalıklarında ve alerjik durumlarda kandaki sayıları artar.

Akyuvarlar (beyaz küre) savunmadan sorumlu temel hücrelerdir. Mikroplara karşı savaşır ve vücudu yabancı organizmalara karşı (bakteri gibi) korurlar.  Akyuvar çeşitleri ve görevleri:

  • Nötrofil : Kanda en çok bulunan akyuvar çeşididir. Savunma sisteminin en önemli hücresi denilebilir. Kan seviyesinde ciddi düşüklük olursa kişi enfeksiyonlara açık bir hale gelir.
  • Eozinofil : Alerjik olaylarda veya parazitlere karşı çoğalan savunma hücreleridir. Yaklaşık 9 – 12 mikron çapındadırlar. Sahip oldukları bazı özellikler sayesinde parazitlerin yok edilmesini sağlarlar.
  • Bazofil : Kanda az miktarda bulunan bu akyuvar türü, kemik iliğini tutan bazı hastalıklarda yükselir.
  • Lenfosit : Bağışıklıktan ve savunmadan sorumlu akyuvar türleridir.
  • Monositler

eozinofil

Normal değerleri (referans aralığı):

  • Yenidoğanda (doğum sonrası ilk 28 gün): 20 – 850 /mm3
  • 1 yaşında kadar : 50 – 700 mm3
  • Erişkin ve 1 yaş sonrası : 40 – 400 /mm3

Eozinofil yüzdesi (%) 0.0 –  6.0 arasında olması beklenir.

Not: Referans aralıkları laboratuvara göre farklılık gösterebilir.

Eozinofillerin temelde iki görevi vardır:

  1. Yabancı organizmaları yok etmek: Örneğin parazitlere karşı savaşarak onları yok edebilirler.
  2. Bağışıklık sistemini düzenleme: Bu hücreler iltihabi sürecin başlatılmasında görevlidirler. Hastalıkların kontrol altına alınabilmesi ve vücudun korunabilmesi için bu iltihabi süreç gereklidir. Ancak bazen gereğinden daha büyük (anormal) iltihabi olayları tetikler. Bu da çeşitli belirtilere ve hastalıklara neden olur. (Saman nezlesi ve astım gibi…)

Yüksekliği

Kan tahlillerinde eos olarak da gösterilebilen bu hücrelerin yüksekliğinin nedenleri:

  • Parazitler :  Ekinokok, ascaris, trişinoz ve birçok bağırsak parazitinde eos seviyesi yükselir.
  • Alerjik hastalıklar: Astım, saman nezlesi, alerjik kaşıntılar (ürtiler) gibi birçok alerjik durumda hem kanda hem de dokulardaki miktarları yükselebilir.
  • Kanserler, yumurtalık kanseri
  • Egzema: Ciltte kaşıntı, kızarıklık ve şişlik görülür.
  • Diğer bazı cilt hastalıkları: pemfigus  gibi…
  • İlaç alerjileri : Penisilin başta olmak üzere birçok ilaç alerjisinde yükselebilir.
  • Besin ve gıda alerjileri
  • Kan hastalıkları : Bazı kan ve ilik hastalıklarda eozinofil yüksekliği görülebilir. Örnek: Lösemi (KML), polisitemi vera, hodgkin hastalığı (lenf kanseri), pernisiyöz anemi gibi…
  • Eozinofilik pnömoni (zatürre) : Akciğer dokusunda çok fazla eozinofilinin bulunduğu ve akciğer dokusunda iltihaba neden olduğu zatürre türüdür. Nefes darlığı, öksürük, kas ağrıları gibi şikayetler görülür. Öksürmekle kan gelebilir. Akut formu hızlı ilerleyerek genel durumu kötüleştirebilir.
  • Churg-Strauss sendromu : Bir tür damar iltihaplanmasıdır. Astım benzeri belirtiler görülür.
  • Mantar hastalıkları: Örn: Vadi ateşi (Cocciodioides türü mantar)
  • Romatizmal hastalıklar : Lupus hastalığı gibi.
  • Bağışıklık sistemi bozuklukları
  • İltihabi bağırsak hastalıkları: Crohn hastalığı ve ülseratif kolit
  • Bazı bağırsak enfeksiyonlarında
  • Diğer bazı enfeksiyonlar (Viral, riketsiya ve bakteriyel)
  • Hipereozinofilik sendrom: Lösemi hastalığına benzer ciddi bir hastalıktır.
  • Eozinofilik özofajit: Çocuklarda daha sık görülen bir tür yemek borusu iltihabıdır.

Bu hücreler sadece kanda değil dokularda da yükselebilirler. Örneğin astımda balgam örneğinde veya alerjik nezlede burun sürüntüsünde eos seviyesi yüksek çıkabilir.

Kan tahlilini etkileyen bazı durumlar:

  • Amfetamin
  • Bazı sakinleştiriciler
  • Bazı antibiyotikler
  • İnterferon
  • Kabızlık için kullanılan psilyum

Bu ilaçların kullanımı kandaki eos seviyesini etkileyebilir. Test yaptırmadan önce kullandığınız ilaçları doktorunuza bildiriniz.

Eozinofil Düşüklüğü

Bazı durumlar bu hücrelerin sayısını azaltabilir ancak bu durum tek başına anlamlı değildir. Kortizolün yüksek olduğu cushing hastalığı ve alkol kullanımı düşüklüğe neden olabilir.

error: Kopyalamak yasak! İçeriği çalan hırsızlara karşı ufak bir önlem. Anlayışınız için teşekkürler.