Anti Parietal Hücre Antikoru (APCA)

anti parietal hücre antikoru

Anti parietal hücre antikoru (APCA), B12 vitamininin emiliminin bozulduğu pernisiyöz anemi isimli hastalığın teşhisinde kullanılan bir testtir. Yani B12 vitamini eksik olan kişilerde, bu eksikliğin nedenini araştırmak amacıyla kullanılır.

Anti parietal hücre antikoru normal değerleri

  • Negatif.  Normalde bu testin negatif çıkması beklenir.

Anti parietal hücre antikoru testi neden yapılır?

  • B12 vitamini düşük olan kişilerde, bu düşüklüğün nedeninin araştırmak amacıyla yapılır.

Parietal (pariyetal) hücreler mide yapısında yer alan, intrinsik faktör ve mide asidi üretmekle görevli hücrelerdir. Üretilen intrinsik faktör, b12 vitaminine bağlanır ve bu vitaminin ince barsaklardan emilmesini sağlar. Yani intrinsik faktör olmazsa yeterli miktarda B12 vitamini emilemez.

İntrinsik faktör bir bakıma b12 vitamininin taşıyıcısıdır. B12 vitaminin emilerek kana geçmesini sağlar. İntrinsik faktör eksikliğinde kişi ağızdan bolca b12 vitamini alsa bile işe yaramaz. Çünkü alınan vitamini taşınamaz ve yeterince kana geçemez.

Anti parietal hücre antikoru testinin pozitifliği

İnsan bağışıklık sistemi kusursuz değildir. Bazen kendi sağlıklı hücrelerine saldırarak hastalıklara neden olabilir. Yani tamamen sağlıklı olan bir hücreye karşı reaksiyon vererek, o hücreyi (veya yapıyı) harap edebilir. Bu mekanizma ile gelişen hastalıklara otoimmün hastalıklar denir.

Bağışıklık sistemi midede yer alan parietal hücrelere saldırıp, bu hücrelere zarar verirse pernisiyöz anemi isimli hastalık ortaya çıkar. Bağışıklı sistemi bu anormal yanıtı gerçekleştirirken çeşitli antikorlar üretir.  Bu antikorlardan birisi de anti pariyetal hücre antikorudur. Oluşturulan bu antikorlar midedeki pariyetal hücrelere yapışır ve bu hücrelerin harap edilmesini sağlar.

Anti pariyatal hücre antikorunun pozitif olması, bağışıklık sisteminin parietal hücrelere reaksiyon verdiğini (saldırıdığını) düşündürür. Yani kanda yeterli miktarda antikorun görüldüğünü gösterir. Bu saldırı sırasıyla şu durumlara yol açar:

  1. Bağışıklık sistemi antikor aracılığı ile parietal hücrelere saldırır ve zarar verir.
  2. Parietal hücreler harap olduğu için yeterli miktarda intrinsik faktör ve mide asidi üretilemez.
  3. İntrinsik faktör olmayınca, B12 vitamini ağızdan alınsa bile emilemez.
  4. B12 vitamin eksikliği gelişir. Bunun sonucunda gelişen kansızlığa pernisiyöz anemi adı verilir.

Bu testle birlikte anti intrinsik faktör antikor pozitifliği de görülebilir.

Anti parietal hücre antikoru (APCA) pozitifliği yapan hastalıklar:

Belirtiler

Anti parietal hücre antikoru pozitifliği şu belirtilerle birlikte görülebilir:

  • Kansızlık (anemi); buna bağlı halsizlik, yorgunluk, solukluk, çarpıntı
  • Hafif sarılık
  • Ellerde, kollarda, bacaklarda uyuşukluk ve güç kaybı
  • Denge kaybı, yürüme bozuklukları
  • Hafıza kaybı, unutkanlık, bunama
  • Kişilik değişikliği, psikiyatrik problemler, huzursuzluk
  • Tat almada, görmede veya koku duyularında bozukluk
  • Çocuklarda büyüme ve gelişme geriliği
  • Bulantı, midede rahatsızlık hissi gibi belirtiler (atrofik gastrit) eşlik edebilir.

Bu belirtiler mide yapısındaki parietal hücrelerin harap olmasına, asit salgısının azalmasına ve b12 vitamin emiliminin bozulmasına bağlı gelişmektedir. Yani bu testin pozitif olması tek başına belirtiye neden olmaz. Eğer pernisiyöz anemi gibi bir hastalık gelişmişse belirtiler görülmeye başlanır.

Anti parietal hücre antikoru testinin pozitif olması tek başına hastalığı göstermez.  Normal toplumda %10-15 oranlarında pozitiflik görülebilir.

Beslenme ile yetersiz B12 vitamini alan birisi, ağızdan verilecek vitamin takviyesi ile tedavi edilebilir. Ancak pernisiyöz anemide ağızdan tedavi genellikle işe yaramaz. Çünkü verilen b12 vitamini, intriksik faktör olmadığı için bağırsaklarda emilemeden atılır. Bundan dolayı böyle kişilerde iğne veya serum ile tedavi verilir.

Referanslar

Yorum Yap